Een accountantsverklaring is een verklaring van een registeraccountant of een certificerend accountant-administratieconsulent over (meestal) een jaarrekening. Soms gaat het om een andere financiële verantwoording. De accountant stelt een accountantsverklaring op naar aanleiding van zijn onderzoek naar de financiële informatie afkomstig van een onderneming die controleplichtig is. Zo’n onderzoek kan vier soorten accountantsverklaringen opleveren, te weten:
Ondanks een goede controle door een accountant kunnen toch onzekerheden of bedenkingen blijven bestaan. Deze onzekerheden kunnen materieel zijn (het oordeel van een lezer van een verantwoording beïnvloedend) of wezenlijk (verantwoording geeft geen getrouw beeld). Als na een nieuwe controle de onzekerheid of bedenkingen wel materieel, maar niet wezenlijk, dan vertrekt de accountant een accountantsverklaring met beperking. Als de overgebleven onzekerheid wezenlijk is, dan volgt een accountantsverklaring van oordeelonthouding. Als een bedenking wezenlijk blijft, dan volgt een afkeurende accountantsverklaring. Echter, in de praktijk zal het bestuur van een onderneming er meestal voor kiezen om de verantwoording aan te passen.
Een accountantsverklaring bevestigt of ontkracht de financiële informatie die een onderneming verstrekt op berouwbare wijze. Dat is belangrijk omdat ‘het maatschappelijk verkeer’ zich op deze informatie kan baseren. Zo kan iemand bijvoorbeeld een beslissing om te investeren in een bedrijf nemen, op basis van een goedkeurende accountantsverklaring. De samenstellingsverklaring en de beoordelingsverklaring zijn ‘lichter’ en zijn minder betrouwbaar.
Voor een accountantsverklaring kunt u een model gebruiken. De accountantsverklaring is namelijk bijna altijd op dezelfde manier opgebouwd. De hoofdbestanddelen zijn:
Een accountantsverklaring is verplicht als een onderneming controleplichtig is. Artikel 393 van het Burgerlijk Wetboek bepaalt dat een onderneming met een accountantsverklaring moet komen, als de onderneming twee boekjaren achtereen aan twee van de drie volgende voorwaarden voldoet:
De accountant moet overigens expliciet toestemming geven aan het bestuur van een onderneming om de accountantsverklaring openbaar te maken. Als die toestemming er niet komt, is sprake van een zogenoemde blinde verklaring. Deze mag alleen intern gebruikt worden en heeft dus niet dezelfde geldigheid als een openbare accountants verklaring.